Sanctiescreening van bedrijven vraagt om een andere aanpak dan het screenen van individuele personen. Een onderneming kan zelf geen treffer opleveren, terwijl er via de bedrijfsstructuur of transactiepatronen toch een reëel sanctierisico bestaat.
Waarom bedrijven screenen complexer is dan personen screenen
Bij het screenen van een natuurlijke persoon volstaat vaak een directe naamcontrole. Bij bedrijven spelen aanvullende factoren:
- Een onderneming kan zelf niet gesanctioneerd zijn, terwijl een aandeelhouder of UBO dat wel is.
- Bedrijfsstructuren met tussenliggende entiteiten kunnen het zicht op de uiteindelijke zeggenschap vertroebelen.
- Ondernemingen wijzigen regelmatig van naam, structuur of eigenaarschap.
- Dochterondernemingen of gelieerde entiteiten vallen niet altijd automatisch onder dezelfde sanctiestatus als de moederonderneming.
Waar u op moet letten bij bedrijfsscreening
Eigendoms- en zeggenschapsstructuur
Breng in kaart wie de uiteindelijk belanghebbenden zijn en of een van hen direct of indirect gesanctioneerd is. Let ook op zeggenschap zonder formeel meerderheidsbelang, bijvoorbeeld via bijzondere stemrechten.
Land van vestiging en activiteit
Bedrijven gevestigd in of met sterke banden met landen die onder brede handelsbeperkingen vallen, vragen om extra aandacht, ook als de onderneming zelf niet op een specifieke lijst staat.
Sectorale beperkingen
Sommige sanctieregimes richten zich niet op individuele partijen, maar op hele sectoren, bijvoorbeeld bepaalde industrieën of type dienstverlening. Een onderneming kan hierdoor beperkt zijn, ongeacht individuele screening-uitkomsten.
Transactiepatronen
Ongebruikelijke betalingsroutes, tussenpersonen zonder duidelijke functie in de keten, of transacties die niet logisch aansluiten bij de kernactiviteit van het bedrijf, kunnen wijzen op een poging om sanctiebeperkingen te omzeilen.
Een gestructureerde aanpak
Een zorgvuldige bedrijfsscreening bestaat doorgaans uit de volgende stappen:
- Directe screening van de onderneming zelf tegen relevante sanctielijsten.
- In kaart brengen van de eigendoms- en zeggenschapsstructuur.
- Screening van geïdentificeerde UBO's en bestuurders.
- Beoordeling van het land van vestiging en de sector waarin de onderneming actief is.
- Beoordeling van de transactie zelf op ongebruikelijke kenmerken.
Praktijkvoorbeeld
Een organisatie wil een leveranciersrelatie aangaan met een buitenlandse onderneming. De directe screening levert geen treffer op. Bij het in kaart brengen van de eigendomsstructuur blijkt echter dat een minderheidsaandeelhouder met bijzondere zeggenschapsrechten wél op een sanctielijst voorkomt. Zonder deze structuuranalyse was dit risico niet aan het licht gekomen.
Veelgestelde vragen
Is het voldoende om alleen het bedrijf zelf te screenen?
Nee. Een volledige beoordeling vraagt ook om screening van UBO's en bestuurders, en om aandacht voor het land en de sector waarin het bedrijf actief is.
Hoe vaak moet bedrijfsscreening worden herhaald?
Sanctielijsten en bedrijfsstructuren veranderen. Periodieke herscreening, afgestemd op het risicoprofiel van de relatie, is aan te raden.
Wat als een dochteronderneming niet zelf op een lijst staat?
Ook zonder directe vermelding kan een dochteronderneming toch geraakt worden door sancties tegen de moederonderneming of UBO, afhankelijk van de zeggenschapsstructuur.
TradeRisk voert sanctiescreening en risicobeoordelingen uit voor klanten, leveranciers en zakenpartners. Lees ook meer over hoe sanctiescreening werkt en wat een UBO is.
